ලොව වටා විශ්මිත දේ කෙටියෙන් ගෙනෙන සිංහල විශ්වකෝෂය

ග්‍රීක ඔලිම්පියන් දෙවිවරු - 1 ( 12 Olympian Greek Gods )

ග්‍රීක සාහිත්‍යයට අනුව විශ්වය දෙවිවරු සහ දෙවඟනන්  විසින් ග්‍රීසියේ ඔලිම්පස් කඳු මුදුනේ සිට පාලනය කරනු ලබයි. මොවුන් හඳුන්වනු ලබන්නේ ඔලිම්පියන්ස් (Olympians) යන නාමයෙනි. ඔලිම්පියන්වරු බලයට පැමිනෙන්නේ ඔවුන්ගේ නායකයාවූ (Zeus) විසින් තම පියා වූ (Cronos) ඇතුලු ටයිටන්වරු (Titans) පරාජය කිරීමත් සමගමය.

ඔවුන් කවුරුන් දැයි සැකෙවින් පහත දැක්වේ.

1. සීයුස් (Zeus)

සියලු දෙවියන්ට වඩා බලවත් වූ දෙවියන්ගේ රජුය. ආකාශයට සහ වර්ෂාවට අධිපතිය. අකුණු සැර ඔහුගේ ආයුධයයි. 

මොහුගේ පියා ටයිටන්වරුන්ට අධිපති වූ Cronus වන අතර මව Rhea වුවාය. ඔහුට Poseidon, Hades නමින් වැඩිමහළු සොහොයුරන් දෙදෙනෙකු ද Hestia, Hera, Demeter නමින් වැඩිමහළු සොහොයුරින් තිදෙනෙකුද විය.  

හේරා (Hera) දෙවඟන බිරිඳයි. එහෙත් වෙනත් අනියම් සබඳතා රැසක්ම පැවති බව පැවසේ. බොරු කියන්නන්ට සහ පොරොන්දු කඩ කරන්නන්ට දඬුවම් ලබා දෙන්නේ ද සියුස් බව පැවසේ. ඕක් සහ අකුණු සැර සංකේත වේ.

රෝමන් නාමය වන්නේ Jupiter ය.

2. පොසෙයිඩන් (Poseidon)  


සියුස්ගේ සහෝදරයා මෙන්ම ඔහුට පසු බලයෙන් වැඩිම දෙවියන් ලෙස සැලකේ.මුහුදට අධිපති දෙවියන්ය. ඕෂන්ස් නම් ටයිටන්වරයාගේ මිනිපිරියවූ Amphitrite ඔහුගේ බිරිඳයි. මොහු කෝපවූ විට භූකම්පන ඇතිවන බව පැවසේ. 

ඩොල්පින් මත්සයින් විසින් රැගෙන යන රත්රන් රියක නැගී මහ මුහුදු සාගර තරණයට මහත් ප්‍රියතාවයක් දැක්වූ බව සඳහන් වේ.  

Poseidon හට ඔලිම්පස් කදු මුදුනේද , ගැඹුරු සාගර පතුලේ ද යන තැන් දෙකෙහිම මාලිගා තිබුන අතර සිය බිරිද සමග සාගර පතුලේ මාලිගාවේ වැඩි කාලයක් ගත කල බව පැවසේ.

තිශූලය අයුධයයි. අශ්වයා සහ ත්‍රිශූලය සංකේතවේ.
රෝමන් නාමය වන්නේ Neptune ය. 

3. හේඩීස් (Hedes)


හේඩීස් සියුස්ගේ  සහෝදරයා වීය. තම පියාණන්වූ  ක්රෝනෝස් පරාජය කිරීමෙන්  පසු ඔහු තම සහෝදරයින් වන  සියුස් සහ පොසෙයිඩොන් සමග බලය බෙදා ගැනීමට සටන් කිරීමට පෙලබුනි. බලයට ඉතා කෑදර වූ ඔහු අතිශයින් දරුණු වු දෙවි කෙනෙකු විය.

මොහු පාතාල ලොවෙහි එනම් අපායෙහි ජීවත් වූ අයෙක් බව සැලකේ.පොළව කැනීමෙන් ලබාගත් ඉතා වටිනා අනර්ඝ ලෝහමය ද්‍රව්‍යයන්  විශාල ප්‍රමාණයක් ඔහු සතු වී තිබුණි.එම හේතුව නිසාවෙන් ධනයට අධිපති දෙවියන්වූ  හෙඩීස්, තමන් සතු ධනය නිතරම වැඩි කරගැනීමට  මහත් සැලකිල්ලක් දැක්විය. 

තමුන් අදෘශ්‍යමාන කරවන හිස්වසුමක්ද  ඔහු සතු විය.නමුත් මොහු තමන් ජීවත් වූ පාතාලයෙන් එලියට පැමිණුනේ ඉතාම කලාතුරකිනි.
හෙඩීස්  ඉතා කෘර හා අනුකම්පා රහිත දෙවි කෙනෙක් වුවත් ඔහු චපල අයෙක් නොවුවේය.ඔහුගේ බිරිඳ වූ ප්ර්සිෆෝන් වද ඔහු විසින් පැහැරගෙන ආ එක් අයෙකි. හෙඩීස් මරණයේ දෙවියන් ලෙසද සලකනු ලබයි.

රෝමන් නාමය වන්නේ Pluto ය.

4. හේශියා (Hestia)


Hestia සියුස්ගේ  සහෝදරිය විය . ඇය කන්‍යාවියන්ට අධිපති දේවතාවියයි .

ඇය කිසිදා විවාහ නොවුන අතර සදාකල් කන්‍යා දෙව්දුවක් ලෙස සිටි බව පැවසේ. කාරුණික ගති ගුණ වලින් සමන්විත යයි සඳහන් වන ඇය කිසිවිටක වාද විවාද ,යුද්ධයන්ට හවුල් නොවුන අතර මෙනිසා දෙවිවරු අතර ආදරයටත් ගෞරවයටත් පත් විය  
ඇය නිවසෙහි උදුනට අධිපති දේවිය ද විය. ඉතිහාසයේ සඳහන් වන පරිදි අලුත උපන් දරුවකු නිවසට රැගෙන යාමට පෙර Hestia දේවතාවියගේ සංකේතයක් නිවසට රැගෙන යාම සිරිතක් විය.

රෝමන් නාමය වන්නේ Vesta ය 


5. හේරා (Hera)


හේරා  සියුස්ගේ  සොහොයුරිය මෙන්ම බිරිඳ ද වුවාය. හේරා  විවාහයට අධිපති දේවිය මෙන්ම ඇය විවාහක කාන්තාවන්  රැකබලා ගන්නා බව ග්‍රීක ඉතිහාසයේ සඳහන්වේ.

සියුස් කොවුළකු ලෙස වෙස් ගෙන සිටි අවස්තාවකදී හේරා රවටා ඇය සමග යහන්  ගතවූ බව ග්‍රීක මිත්‍යා කතාවල සඳහන් වන අතර මෙම ලැජ්ජාව වසන් කරගැනීමට සියුස් සමග විවාහ වීමට හේරාට සිදුවී තිබුණි. හේරා නිතරම සියුස් සමග අඩදබර ඇති කරගත් අතර අගේ මුල් දරු පිළිසිඳ ගැනීම් ද අසාර්ථක විය.

සියුස්ගේ උඩගුකම අනෙකුත් දෙවියන්ටත් කරදරයක් වූ අතර හේරා ඔවුන්ගේ උදවුද ගෙන සියුස් දෙවියන්ව මත්ද්‍රව්‍යකින් සිහි නැති කොට සයනයක ඉතාම තදින් ගැට ගසන ලදී.නමුත් එම දෙවියන් අතරද වූ විවාදයකින් සියුස්ට පක්ෂපාතී දෙවියන් ජයග්‍රණය කිරීම නිසා  සියුස්ව නැවත නිදහස් කිරීමට සිදු වුනි.

අනෙකුත් දෙවියන් සියුස් ඉදිරියේ අභයදානය ඉල්ලා දණ නැමුහ.
පසුව කෝපයට පත් සියුස් හේරා දෙවියව  අහසෙහි යකඩ දම්වැල් වලින් එල්ලා තැබූ බව කියවේ.ඇය නොනවත්වාම වේදනාවෙන් විලාප තැබීම උහුලාගත නොහැකිව සියුස් විසින් ඇයව නිදහස් කරන ලදී.නමුත් දිගින් දිගටම ඇය සියුස්ගෙන් පලිගැනීමට අවශ්‍ය වූ  හේරා ඇතැම් විට සියුස්ගේ ඉදිරි සැලසුම් දැනගෙන ඔහුට කුමන්ත්‍රණ කරමින් හා  ඔහු රවටමින් පරාජය කරවීමට සමත් වුවාය.

ඇය ඉතා  පූජනීය සතුන් ලෙස ගවයා  හා මොනරා සැලකූ බව සදහන් වේ. ඇගේ ප්‍රියතම නගරය Argos වේ.

රෝමන් නාමය වන්නේ Juno ය 

6. ඒරස් (Ares )


Ares සියුස්ගේ හා හේරාගේ පුත්‍රයා විය. දෙමාපියන් දෙදෙනාම ඔහුට අකමැති විය. මිනීමැරුම් සිදුකරමින් ලේ තවරාගෙන ඇති ඔහු යුද්ධයට අධිපති දෙවියා වන අතර දෙවියන් සහ මිනිසුන් අතර එතරම් ප්‍රසාදයට පත් නොවූ චරිතයක්  ලෙස ග්‍රීක ඉතිහාසයේ සහදන් වේ. 

ඔහුගේ පක්ෂියා ගිජුලිහිණියා වන අතර  ඔහුගේ සත්ව බල්ලා වේ.

රෝමන් නාමය වන්නේ Mars ය.

ඉතිරිය මීලග ලිපියෙන් බලාපොරොත්තු වන්න. 

මොසලෝනස් ගේ සොහොන් ගෙය (Mausoleum at Halicarnassus)

ඉපැරණි ලෝක පුදුම - 8 කොටස 

ඉපැරණි ලෝක පුදුම වලින් එකක් ලෙසද සැලකෙන මෙම සොහොන්ගෙය, Artemisia රැජිණවිසින් තම සැමියා  වු  Mausolus  රජු ක්‍රි.පූ  353 දී මිය ගිය පසු Halicarnassus (වර්තමාන තුර්කියේ Bodrum නම් ප්‍රදේශය) හීදී    ඉදි කරන ලදී

Halicarnassus හා අවට ප්‍රදේශය  Mausolus රජු හා Artemisia රැජිණ  විසින් වසර 24ක් පාලනය කර ඇත.

Mausolus රජු විවාහ කරගෙන සිටි Artemisia රැජිණ ඔහුගේ සහෝදරියයි. එකල තම සහෝදරිය වවාහ කරගැනීම රජ පවුල් වල සම්ප්‍රධායක් වී තිබුණි. ක්‍රි.පූ 353 දී තම සැමියා මිය  ගිය පසු බලවත් කම්පාවට පත් Artemisia රැජිණ ලෝකයේ වඩාත් චමත්කාරජනක සොහොන් ගෙය නිර්මාණය කිරීම වෙනුවෙන්  අතිදක්ෂ ග්‍රීක චිත්‍ර ශිල්පීන් කුලියට ගන්නා ලදී.



Mausoleum at Halicarnassus යන නාමය Mausolus නමෙන් මුලාරම්භයක් ලෙස ගෙන මෙම සොහොන් ගැබට නම් තබන ලදී.
ප්‍රකට ග්‍රීක චිත්‍ර ශිල්පීන් දෙදෙනෙකු වූ Pytheos හා Satyros සොහොන් ගෙයි හැඩය නිර්මාණය කර ඇති බව සදහන් වේ. ග්‍රීක, Lycian හා ඊජිප්තු ඇතුළුව විවිධ සංස්කෘතික කලාකරුවන්  සොහොන් ගෙය නිර්මාණයට දායක විය.

Mausolus රජු මියගොස් අවුරුදු දෙකකින්, Artemisia රැජිණ  මරණයට පත් විය. සොහොන් ගැබ  නිමකිරීමට පෙර ඇය මරණයට පත්වී තිබුණි.
කෙසේ හෝ වැඩ නිම කරන විට  මෙම සොහොන්ගේය  අඩි 147 ක් උස වූ අතර සම්පුර්ණ Halicarnassus ප්‍රදේශයම පෙනෙන ලෙස එය කඳු ඉස්මත්තේ පිහිටා ඇත.




කිරිගරුඬ වලින්  මෙම  සොහොන් ගැබම නිර්මාණය කර ඇති අතර සොහොන් ගැබට නැගීමට කළුගලින් සෑදු සිංහයන් ඇති පඩිපෙළක්  සාදා ඇතසොහොන් ගැබෙහි බිත්ති මත යුධකාමී ස්ත්‍රීන්ගේ  හා රණශුරයන්ගේ සිතුවම්ද දක්නට ලැබේ.



මහා ඇලෙක්සැන්ඩර් රජු ක්‍රි.පූ 334 දී මෙම නගරය යටත් කර ගත්තත් මෙම සොහොන් ගැබට කිසිඳු හානියක් වුයේ නැත. ක්‍රි.පූ 58 දී හා 62 දී මුහුදු කොල්ලකරුවන් විසින් නැවතත් මෙම ප්‍රදේශයට පහර දුන්නත් සොහොන් ගැබ ආරක්ෂාවී තිබුණි. නමුත් 13 වන සියවසේ ඇතිවූ භුමිකම්පාවකින් මෙම සොහොන් ගැබ බොහෝ දුරට විනාශයට පත් වූ බව සදහන් වේ.

13 වන සියවසේ දී කුරුස යුද්ධ භටයන් මෙම  නගරය අල්ලා ගන්නා ලද අතර  ඔවුන් තම ගොඩනැගිලි ඉදි කිරීමට මෙම සොහොන් ගෙ කොටස් යොදා ගත් බව පැවසේ. 

ක්‍රි.ව 1401 වන විට සොහොන් ගෙහි ඉතිරි වී තිබුනේ පදනම පමණකි .
පුරාවිද්යාඥ චාර්ල්ස් නිව්ටන් විසින් ක්‍රි.ව 1800 දී Artemisia රැජිණ ගේ  හා  Mausolus රජු ගේ ප්‍රතිමාවන් සමග තවත් පෞරාණික කොටස්   කීපයක් සොයා ගන්නා ලදී. දැන් මේවා බ්‍රිතාන්‍ය කෞතුකාගාරයෙහි තැන්පත් කර ඇතැයි සඳහන් වේ.



පුරාතන ලෝකයේ පුදුම ලැයිස්තුව සැකසුවා යයි සැලකෙන  Sidon හි ඇන්ටිපේටර් විසින් මෙම දැවැන්ත නිර්මාණයේ තිබු විශ්මිත බව නිසා ඉපැරණි ලෝක පුදුම අතරට මෙය ඇතුලත් කල බව සදහන් වේ 

වැදගත් දින සහ සිදුවීම් - මාර්තු මාසය

මාසයේ  වැදගත් දින

මාර්තු 01 -  ලෝක සමානාත්මතා දිනය
මාර්තු 03 - ලෝක වන සත්ව දිනය 
මාර්තු 08 - ජාත්‍යන්තර කාන්තා දිනය 
මාර්තු 15 - ලෝක පාරිභෝගික අයිතිවාසිකම් දිනය 
මාර්තු 20 - ජ්‍යාත්‍යන්තර සතුටු වීමේ දිනය
මාර්තු 21 - ජාතීන් අතර අසමානතාවය තුරන්කිරීමේ ජාත්‍යන්තර දිනය
මාර්තු 21 - ලෝක කාව්‍ය දිනය
මාර්තු 21 - ලෝක ඩවුන් සින්ඩ්‍රෝම් දිනය
මාර්තු 21 - වනාන්තර සහ ශාක පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර දිනය
මාර්තු 22 - ලෝක ජල දිනය
මාර්තු 23 - ලෝක කාලගුණ විද්‍යා දිනය
මාර්තු 24 - ලෝක ක්ෂය රෝග දිනය
මාර්තු 25 - වහල් භාවයට  සහ අත්ලාන්තික් සාගරය හරහා වහල් වෙළදාමට ගොදුරු වුවන් සිහිපත් කිරීමේ දිනය
මාර්තු 25
අතුරුදහන්  වූ  සහ  රඳවාගත් කාර්ය මණ්ඩල සාමාජිකයන් සම්බන්ධ ජාත්‍යන්තර සහයෝගිතා දිනය

මාසයේ වැදගත් සිදුවීම් 

මාර්තු 5 
සෝවියට් දේශයේ ඒකාධිපති පාලකයෙකු වූ ජෝසෆ් ස්ටාලින් වසර 29 ක් බලයේ සිට, වයස 73 දී මිය යයි.- 1953

මාර්තු 7
ඇලෙක්සැන්ඩර් ග්‍රහම්බෙල් ටෙලිෆෝනයට පේටන්ට් බලපත්‍රය ලබාගන්නා ලදී  - 1876

මාර්තු 13
Sir William Herschel විසින් යුරේනස් ග්‍රහලොව සොයාගන්නා ලදී  - 1781

මාර්තු 14
ඇල්බර්ට් අයින්ස්ටයින් ජර්මනියේ Ulm හි උපත ලැබිය. - 1879

මාර්තු 15
Brutus,Cassius ඇතුළු වංශවතුන් පිරිසක් කුමන්තනයක් මගින් ජුලියස් සීසර් ඝාතනය කරන ලදී  - 44 B.C.

මාර්තු 18
Schick ආයතනය පළමු වරට විද්‍යුත් රේසරය වෙළඳපොලට හඳුන්වා දෙන ලදී - 1931

මාර්තු 20
එංගලන්තයේ 4 වන හෙන්රි රජු මිය යයි - 1413
සර් අයිසැක් නිව්ටන් ලන්ඩන් නුවරදී මියයයි - 1727 

මාර්තු 22
පැරිස් නුවරදී ප්‍රථම වරට චිත්‍රපටයක් මහජන ප්‍රදර්ශනයට තබන ලදී - 1895

මාර්තු 25
RCA ප්‍රථම වරට වර්ණ රුපවාහිනිය නිපද වන ලදී  - 1954

මාර්තු 26
ශ්‍රේෂ්ට සංගීතඥයෙකු වූ බිතෝවන වියානා හිදී මිය යයි - 1827
පීලි සහිත ජීවිතාරක්ෂක බෝට්ටුවට හිමි පේටන් බලපත්‍රය ලබා ගන්නා ලදී  - 1845

මාර්තු 28
Nathaniel Briggs විසින් රෙදි සෝදන යන්ත්‍රයට හිමි පේටන්ට් බලපත්‍රය ලබා ගන්නා ලදී - 1797
කොන්ස්තන්තිනොපල් සහ අන්ගෝරා ලෙස තිබු තුර්කි නගර වල නම් ඉස්තාන්බුල් සහ අන්කාරා ලෙස වෙනස් කරන ලදී - 1930

මාර්තු 30
සෝවියට් රුසියාව විසින් ඇලස්කාව අමෙරිකාවට විකුණන ලදී - 1867




මිථුන තරු රටාව ( Gemini Constellation )

Gemini Constellation හෙවත් මිථුන තාරකා මණ්ඩලය (රාශිය) උතුරු අර්ධ ගෝලයේ මෙන්ම දකුණු අර්ධ ගෝලයේ බොහෝවිට දක්නට ලැබේ. උතුරු අර්ධ ගෝලයේ මිථුන තාරකා මණ්ඩලය ශීත කාලයේ සිට වසන්ත කාලය දක්වාම දැකගත හැකිවේ.

දකුණු අර්ධ ගෝලයේ මිථුන තාරකා මණ්ඩලය ග්‍රීෂ්ම කාලයේදී පමණක් දැකගත හැකිවේ. දකුණු අර්ධ ගෝලයේ  උඩු යටිකුරු ලෙස දිස්වීම විශේෂත්වයකි.

ග්‍රීක පුරාවෘත්තය 


Gemini  යනු ලතින් භාෂාවෙන් නිවුන් දරුවන් වේ. ග්‍රීක මිත්‍යාවන්ට අනුව මිථුන තාරකා මණ්ඩලය නිවුන් සහෝදරයන් නියෝජනය කරයි. එයට අනුව මිථුන රාශියේ චරිත සංයෝජනයන් වන Pollux සහ Castor එකම මවකගේ දරුවන් දෙදෙනෙකු  වුවත් ඔවුන්ට පියවරුන් දෙදෙනෙකු වේ.ඔවුන් දෙදෙනාගේම  මව sparta රැජින Leda වූ අතර Castor ගේ පියා Sparta රජු Tyndarus ද, Pollux ගේ පියා ග්‍රීක දෙවියන් වන Zeus (සියුස් ) ද බව පැවසේ.


එක කථාවකට අනුව  Sparta රැජිනගේ රුපයට වශීවී Zeus හංසයෙකු ලෙසින් වෙස්වලා ගෙන ඇය සමග එකතු වීමෙන් Pollux බිහිවූ බව පැවසේ.එනිසා Pollux අමරණිය කෙනෙක් විය.නමුත් Castro සාමාන්‍ය මනුෂ්‍යයෙකු විය. ඔවුන්ගේ සහෝදරිය වන්නේ Trojan යුද්ධයට මුලිකවූ හෙලන්ය (Helen of Troy).

Castro කීර්තිමත් අසරුවෙකු වූ අතර Pollux අසිමිත් කාය ශක්තිය පිලිබදව ප්‍රසිද්දියට පත්ව තිබුණි.

ජිවිත කාලයක් පුරාවට එකට ජීවත්ව බොහෝ වික්‍රමයන්ට එකට මුහුණ දී අවසානයේ Castro මරණයට පත්වන අවස්ථාව පැමිණියේය. මහත් කණගාටුවට පත් Pollux සිය පියා වූ Zeus ගෙන් උදවු පැතුවේය. Pollux අමරණිය බැවින් ඔහු මරණයට පත්කිරීම පලක් නොවන බැවින් Zeus, Castro ද අමරණිය බවට පත් කරන ලදී.    

Pollux සහ  Castor පුරාණ නාවිකයන් විසින් නැවියන්ගේ ආරක්ෂකයින් ලෙසද  සලකන ලදී.

මිථුන තාරකා මණ්ඩලය චක්‍ර දොළොස් දෙනාගෙන් එක් කෙනෙක් වේ.

මිථුන තරු රාශියේ ප්‍රධාන තාරකාවන්:




Pollux
පෘථිවියේ සිට ආලෝක වර්ෂ 34 ක් පමණ දුරින් පිහිටා ඇති එය තැඹිලි පැහැති  යෝධ තරුවකි , එය  එහි ස්කන්ධය දෙවරක් සමග  ඉරට වඩා නව ගුණයක් විශාල වේ.
Pollux වන මිථුන රාශියේ දීප්තිමත්ම තරුව වන අතර මෙය බීටා Geminorum ලෙසද  හැඳින්වේ.

Castor
Alpha Geminorum ලෙසද මෙම තාරකාව හැදින්වේ.
එකිනෙකා වටා පරිභ්‍රමණය වන ද්විතීය තරු තුන බැගින් ඇති තාරකා සයකින් යුතු පද්ධතියකි.

Wasat
Delta Geminorum ලෙසද හැදින්වේ.පෘතුවියේ සිට ආලෝක වර්ෂ 60ක් පමණ ඇති මෙම තාරකාව තරු තුනකින් යුත් පද්ධතියකි.

Mekbuda
Zeta Geminorum ලෙසද හැදින්වේ.හිරු හා සමාන මතුපිට උෂ්ණත්වයක් මෙහි ඇති බව සැලකේ. 

තවද Mebsuta, Alzirr , Alhena හා  Tejat Posterior යන තාරකාද මිථුන තාරකා මණ්ඩලයේ ප්‍රධාන තාරකා වේ.


සූර්යයා - The Sun

සූර්යයා ක්ෂීර පථයේ මධ්‍යයේ ඇති කහ පැහැති ක්ෂුද්‍ර තාරකාවකි. සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ සියලුම ග්‍රහයින් සූර්යයා වටා ගමන් කරයි. සූර්යයා සහ සියලුම ග්‍රහයන් ක්ෂීර පථය මධ්‍යයේ භ්‍රමණය වේ.

සූර්යයා, විශ්වයේ සාපේක්ෂව කුඩා තාරකාවක් වුවත් එය සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයට ඉතා විශාලම බන්ධනයක් ඇති ආකාශ වස්තුවයි.

ස්කන්ධය - පෘතුවියේ ස්කන්ධය  මෙන් 333,000 ගුණයක් පමණ වේ.
විෂ්කම්භය - පෘතුවියේ විෂ්කම්භය  මෙන් 109 ගුණයක් විශාල වේ.එය තුල පෘතුවියේ ප්‍රමාණයේ වස්තු 1,300,000 පමණ අන්තර්ගත කල හැකි බව පැවසේ.   
උෂ්ණත්වය - මතුපිට උෂ්ණත්වය 5,500 degrees C (10,000 degrees F) වේ.
පෘතුවියේ සිට දුර - සැතපුම් මිලියන 93 ( කි. මි මිලියන 149.6 ) ක් වේ.
වයස - අවුරුදු බිලියන 4.5ක් වේ.



බ්‍රහස්පති හා සෙනසුරු ආදී වායුන් සහිත විශාල ග්‍රහයන් සිටියත් සූර්යයා සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ ස්කන්ධයෙන් 99.8% ක් ම අත්පත් කරගෙන සිටී.
සූර්යයා සෑදී ඇත්තේ අධිතප්ත හයිඩ්‍රජන් සහ හීලියම් වායු වලිනි.එහි හයිඩ්‍රජන් ප්‍රතිශතය 74%ක් වේ. හයිඩ්‍රජන් වායුව දැවීමෙන්  සූර්යාගේ ශක්තිය පිටවන අතර , එම ශක්තිය අපට ආලෝකය හා තාපය ලෙස ලැබේ. 


සූර්යයාගෙන් පිටවන ආලෝක කිරණ, කි.මී.මිලියන 150ක දුරක් ගෙවාගෙන පෘථීවියට ළඟා වීම සඳහා විනාඩි 8ක කාලයක් ගතවේ. ආලෝකයේ වේගය තත්පරයට කි.මී. තුන්ලක්ෂයකි (300,000) කි.

සූර්යයා කලාප 6කට බෙදා ඇත. ඇතුලත සිටගත් කල ඒවා වන්නේ 

1.  මධ්‍යය (The core)
2.  විකිරණ කලාපය (The radioactive zone)
3.  සංවහන කලාපය (The convective zone)
4.  ප්‍රකාශ ගෝලය (The Photosphere)
5.  වර්ණ ගෝලය (The Chromosphere )
6.  පිටත රැස් වළල්ල (The corona)



මිහිපිට ඇති ප්‍රධානම ශක්ති ප්‍රභවය සූර්යයා වන අතර ශාක ප්‍රභාසංස්ලේෂණය  කිරීමද මෙම සන්නද්ධ ශක්තියෙන් සිදුවේ. එමෙන්ම තෙල් වැනි පොසිල ඉන්ධන වලින් අප ලබාගන්නා ශක්තියත් සූර්යයාගේ ආධාරයෙන් හිමි වූවකි.

සූර්ය කෝෂ මගින් සූර්යාගේ ශක්තිය පරිවර්තනය කිරීමෙන්ද විදුලිය නිපදවා ගත හැකිය.

1900 දී Albert Einstein නම් විද්‍යාඥයා E=MC^2 යන සූත්‍රය යොදා ගනිමින් මෙතරම් ශක්තියක් සූර්යයා විසින් නිපදවන්නේ කෙසේද යන්න පැහැදිලි කරන ලදී.

1920 දී  Arthur Eddington විසින් තවදුරටත් සූර්යයා මධ්‍යස්තයේ ඇති අධි බලති පීඩනය මගින් න්‍යෂ්ටික සංයෝජනයන්, අධික තාපයන් හා   ශක්තියන් නිපදවන අයුරු සොයාගන්නා  ලදී.

මළ මුහුද ( Dead Sea )

ලුණු මුහුද ලෙසද හඳුන්වන මළ මුහුද, නැගෙනහිර ජෝර්දානයට මායිම්ව හා බටහිරින් ඊශ්‍රායලයට මායිම්ව පිහිටා තිබේ. එය සැබැවින්ම පෘථිවියේ අද්විතීය ස්ථානවලින් එකක් වේ.

අධි ලවණතාවයක් ඇති මළ මුහුද දේ ගැඹුර මීටර් 377 ක් (අඩි 1237)  පමණ  වේ. මෙහි සෝඩියම් ක්ලෝරයිඩ් හා වෙනත් ඛනිජ ලවණ සැලකිය යුතු සාන්ද්‍රණයක් අඩංගු වේ.  

33.7% ක් ලවණ සමඟ මළ මුහුද ජල ලෝකයේ ලවණතාවයෙන් වැඩිම මුහුද වේ. මෙහි ඇති අධික ලවණ සාන්ද්‍රණය නිසා බැක්ටීරියා වර්ග වලට හැර එහි කිසිදු ජීවියෙකුට හෝ පැලෑටියකට ජිවත් වීමට නොහැක. මළ මුහුදට  ඒ නම වැටීමට  හේතුව වී ඇත්තේ මෙම කාරණාවයි. 

මළ මුහුද පළලින් වැඩිම තැන කිලෝ මීටර් 18 (11 සැත) ක් හා දිගින්  වැඩිම තැන කිලෝ මීටර් 67 (42 සැත)  ක් වේ.  එය ජෝර්දාන්  Rift නිම්නය තුල පවතිප්‍රධාන  අතු ගංඟාව වන්නේ ජෝර්දාන් නදියයි. 


මළ මුහුදේ අසාමාන්‍ය  ඉහල ලුණු සාන්ද්‍රණය නිසා මිනිසුන්ට එහි පහසුවෙන් පාවිය හැකිය.අනෙක් සාගර වලට  වඩා දළ වශයෙන් 8.6 ගුණයක් ලවණතාවයෙන් වැඩි මෙය එක්සත් ජනපදයේ ඌටා හී Great Salt Lake එකට සමාන වේ.



ඔෂදිය ගුණය සැලකීමේදී ,මළ මුහුදදිගු ඉතිහාසයක් ඇතමෙහි ඇති මඩවල සුවපත් කිරීමේ සුවිශේෂී ගුණයක් ඇතැයි සැලකේ. එබැවින් ඇරිස්ටෝටල්,  සලමොන් රජු හා ක්ලියෝපැට්රා රැජින යන මේ  අය පවා අතීතයේ තම නිරෝගී භාවය රැක ගැනීමට මළ මුහුදේ ජලය සහ මඩ භාවිතා කල යයි සදහන් වේ. 

ජෝර්දානයේ පරිසරවේදීන් විසින් මළ මුහුදේ වත්මන් අනුපාතය පහත වැටීම දිගටම සිදුවුවහොත්  එය  වසර 2050 වන විට අතුරුදහන් වනු ඇති  බවට අනතුරු අඟවති.

ප්‍රමාණයෙන් විශාලම රටවල් 10 - ( Largest Countries )

1. රුසියාව (Russia) - ව.කි.මි 17,098,242




2. කැනඩාව (Canada) -  ව.කි.මි 9,984,670





3. ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය (USA)-  ව.කි.මි 9,826,675






4. චීනය (China) - ව.කි.මි 9,596,960





5. බ්‍රසීලය (Brazil) -  ව.කි.මි 8,514,877





6. ඔස්ට්‍රේලියාව (Australia) -  ව.කි.මි 7,741,220




7. ඉන්දියාව (India) - ව.කි.මි 3,287,263




8. ආර්ජන්ටිනාව (Argentina) -  ව.කි.මි 2,780,400




9. කසකස්ථානය (Kazakhstan) - ව.කිමි 2,724,900





10. ඇල්ජිරියාව (Algeria) - ව.කිමි 2,381,741